Deze week vierde de provincie Jämtland onafhankelijkheidsdag. Dat geen enkel land ter wereld de soevereiniteit van de Republiek Jämtland erkent, mag de pret niet drukken. “Op deze dag vieren we als inwoners van Jämtland en Härjedalen dat we uniek zijn. Waarom zouden we niet? Elk land heeft toch zijn eigen nationale dag,” zegt de president van Jämtland, cabaretier Ewert Ljusberg. Dus hang de vlag maar uit.

De vlag

Het is natuurlijk de Jämtse vlag die vrolijk in de maartse wind wappert. Het doek heeft de kleuren blauw als symbool voor de stralende hemel, groen voor de uitgestrekte bossen en wit voor de betoverende sneeuw. En het zegel van de koning van Noorwegen. Waarom juist dat zegel op de vlag staat, is een raadsel. Het is immers het symbool van de Noorse overheersing, die in de 13e eeuw juist een einde maakte aan de onafhankelijkheid van de boerenstaat Jämtland.

De druppel

Sinds Jämtland zijn onafhankelijkheid verloor, werd het gebied eindeloos heen en weer geslingerd tussen Noorse, Deense een Zweedse koningen. In de jaren zestig van de vorige eeuw was het gebied economisch nog nauwelijks interessant, nadat de inwoners naar de havens en de industriegebieden rond de grote steden waren gelokt. De Zweedse overheid stelde voor om het gebied samen te voegen met de aangrenzende provindie Västernorrland. Dat was voor de Jämten de druppel, ze waren dat spelletje lummelen nu wel zat. Ze voelden zich niet erg serieus genomen en riepen in 1963 Jämtland uit tot onafhankelijke republiek.

De onafhankelijkheidsdag

De nationale feestdag werd natuurlijk 12 maart. Dat is de dag waarop lang geleden, toen Jämtland nog echt onafhankelijk was, de jaarlijkse volksvergadering en de jaarmarkt werden gehouden. Die jaarmarkt, de Gregorimarkt, is er nog steeds. De volksvergadering is nooit in ere hersteld.

De president

Moet je die republiek nu eigenlijk serieus nemen? “Ik denk dat je kunt zeggen dat de Republiek Jämtland voor 51% een grap en voor 49% serieus is,” zegt Ewert Ljusberg in een interview met Klara Suneson. Het gaat om respect en rechtvaardigheid, maar nog veel meer om het promoten en behouden van de lokale cultuur en folklore. De president heeft dan ook een symbolische functie. Zijn belangrijkste taak is het houden van een toespraak tijdens het jaarlijkse festival Storsjöyran in juli. Dat is hem als cabaretier wel toevertrouwd. Verder knipt hij lintjes en gaat hij op de eerste maandag in september mee op elandenjacht. “Ik heb zelfs mijn eigen presidentiële bier,” zegt hij. Een brouwerij hier in Jämtland vroeg me of ze een ‘presidentbier’ mochten maken, met mij op het etiket. Het bier is populair.”

Het volkslied

Als je de onafhankelijkheid uitroept, moet je het goed doen. Grap of niet. Dus naast een vlag, een onafhankelijkheidsdag en een president heb je een volkslied nodig. En dat hebben ze. Die Jämtlandssången klinkt heel wat fierder dan ons toch wat droevige Wilhelmus, vind je ook niet?

De wet

In de Republiek Jämtland mag je binnen zonder visum en betaal je gewoon met Zweedse kronen. Maar toon je respect voor de geschiedenis en de cultuur van deze prachtige provincie door een paar gedragsregels in acht te nemen. Ze zijn opgesteld door de Befrielserörelsen Jamtland, de bevrijdingsbeweging van Jämtland.

De hoofdregel is: maak je niet druk. Die hoofdwet is uitgewerkt in een aantal regels voor het dagelijks leven.

  • Niet rennen, maar rustig lopen. Neem de tijd.
  • Zwaai niet met je armen, trek geen rare gezichten en gil niet. Door onrust in de omgeving kunnen achtergebleven mijnen uit de beginjaren van de republiek ontploffen. Maak je er verder niet druk om.
  • Wie overdag over de brug tussen Östersund en Fröson rijdt, kan het beste de motor uitzetten en auto over de brug duwen. Houdt vooral je gordel om! De hoogfrequente superkoeler kan een explosie veroorzaken. Er is geen reden om je er echt druk om te maken.
  • Mogelijk voel je je niet zo lekker na een feestje van gisteren. Om te voorkomen dat je daarmee onrust en verwarring veroorzaakt, moet je mezelf in aluminiumfolie wikkelen.
  • Tenslotte: blijf beleefd, ook als de taal van Jämtland niet verstaat.

 

Deel en inspireer: facebooktwittergoogle_plusredditpinterestmail